mec. Grzegorz Słowik
2025-04-14
mec. Grzegorz Słowik
2025-04-14

Zastanawiają się Państwo nad rozwodem? Rozpad małżeństwa to trudny moment, wymagający podjęcia wielu ważnych decyzji. Jedną z najistotniejszych jest wybór rodzaju postępowania rozwodowego. Rozwód bez orzekania o winie może być najbardziej korzystnym rozwiązaniem dla obojga małżonków, zwłaszcza gdy zależy im na szybkim, jak najmniej stresującym i najtańszym zakończeniu małżeństwa.
W polskim prawie mąż i żona mają możliwość zakończenia związku na dwa sposoby: poprzez rozwód z orzekaniem o winie lub rozwód bez orzekania o winie (zwany również rozwodem za porozumieniem stron lub “na zgodny wniosek stron”). Ta druga opcja jest dostępna, gdy oboje są zgodni co do decyzji o rozwiązaniu małżeństwa i nie chcą wzajemnie się obwiniać za rozpad związku.
Rozwód tego typu oznacza, że podczas procesu sąd nie bada, który z małżonków ponosi odpowiedzialność za nieudany związek. Zamiast tego koncentruje się na ustaleniu, czy faktycznie nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia małżeńskiego, co jest podstawowym warunkiem orzeczenia rozwodu zgodnie z art. 56 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Proces rozwodowy bez orzekania o winie rozpoczyna się od złożenia pozwu rozwodowego. W przypadku rozwodu za porozumieniem stron, pozew o rozwód może złożyć jedna osoba, ale oboje muszą zgodzić się na taki tryb postępowania. Warto zaznaczyć, że nie istnieje coś takiego jak wspólny pozew o rozwód – formalnie zawsze składa go jedna strona.
Pozew o rozwód na zgodny wniosek stron powinien zawierać jasne stanowisko, że powód (czyli skarżący, osoba wnosząca sprawę do sądu) nie żąda ustalenia winy żadnej z osób. W odpowiedzi na pozew, drugi małżonek również musi wyrazić zgodę na ten typ rozwodu. Jeśli oboje są zgodni w tej kwestii, postępowanie dowodowe zostaje znacznie uproszczone.
Sąd w sprawie o rozwód bez orzekania badać będzie przede wszystkim, czy między nimi rzeczywiście doszło do zupełnego i trwałego rozkładu pożycia małżeńskiego. Rozkład pożycia musi obejmować wszystkie trzy sfery: emocjonalną, fizyczną i gospodarczą. Często małżonkowie wskazują na niezgodność charakterów jako powód rozpadu małżeństwa, co jest akceptowalnym uzasadnieniem przy rozwodzie za porozumieniem stron.
Rozwód bez orzekania o winie jest mniej stresujący dla obu stron, ponieważ nie wymaga przedstawiania przed sądem wzajemnych win i trudnych szczegółów z życia małżeńskiego. Strony unikają wzajemnego obwiniania się, co sprzyja zachowaniu lepszych relacji po rozwodzie.
Kolejną zaletą jest krótszy czas trwania postępowania. Podczas gdy sprawa rozwodowa za obopólną zgodą może ciągnąć się miesiącami, a nawet latami, rozwód za porozumieniem stron trwa znacznie krócej. W niektórych przypadkach sąd może orzec rozwód już na pierwszej rozprawie w sprawie, jeśli wszystkie kwestie zostały wcześniej uzgodnione między małżonkami.
Rozwód tego typu kosztuje również mniej, zarówno pod względem opłat sądowych, jak i kosztów zastępstwa procesowego, ponieważ wymaga mniejszego zaangażowania radcy prawnego lub adwokata w rozbudowane postępowanie dowodowe.
Jeśli rozważają Państwo rozwód i istnieje możliwość dogadania się z dotychczasowym partnerem, zdecydowanie zalecam wybór tej właśnie drogi.

Decydując się na definitywne rozstanie trzeba wziąć pod uwagę koszty finansowe całego procesu. Podstawowa opłata od pozwu o rozwód wynosi w 2025 roku 600 zł, niezależnie od tego, czy wnosi się o wskazanie winnego czy nie. Jednak w przypadku rozwodu bez przypisywania winy można uniknąć dodatkowych kosztów związanych z przedłużającym się postępowaniem dowodowym.
Koszty zastępstwa prawnego (wynajęcia prawnika) są zmienne i zależą od wielu czynników, takich jak skomplikowanie sprawy czy region kraju. Pomoc radcy prawnego w sprawie rozwodowej na zasadzie porozumienia zazwyczaj kosztuje od 1500 do 3000 zł, podczas gdy w sprawach z orzekaniem o winie stawki mogą być znacznie wyższe.
Warto skorzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, nawet przy pozornie prostym rozwodzie za porozumieniem stron. Doświadczony specjalista pomoże przygotować pozew, zadba o prawidłowe uregulowanie kwestii dzieci, alimentów i podziału majątku, co może zapobiec problemom w przyszłości.
Występując do sądu należy zwrócić szczególną uwagę na kilka istotnych elementów. Pozew rozwodowy musi zawierać wyraźne żądanie rozwodu bez orzekania o winie, czyli bez przypisywania odpowiedzialności za rozpad małżeństwa żadnemu z małżonków.
Jeżeli posiadają oni wspólne małoletnie dzieci, pozew powinien również zawierać propozycje dotyczące wykonywania władzy rodzicielskiej po rozwodzie, miejsca zamieszkania dzieci oraz kontaktów z dziećmi. Sąd zawsze kieruje się przede wszystkim dobrem dziecka, nawet w przypadku zgodnego stanowiska rodziców.
Ważnym elementem pozwu jest również kwestia alimentów, która nawet w rozwodzie za obopólną zgodą musi zostać rozstrzygnięta. I to niezależnie od porozumienia małżonków. Wysokość alimentów powinna odpowiadać zarówno możliwościom zarobkowym i majątkowym rodzica, jak i uzasadnionym potrzebom dziecka.

Proszę pamiętać, że rozwód za porozumieniem stron ma istotny wpływ na możliwość żądania alimentów od byłego partnera. Alimenty między byłymi małżonkami są możliwe tylko wtedy, gdy druga osoba znajduje się w niedostatku. Niedostatek oznacza stan, w którym osoba nie jest w stanie zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb własnymi siłami, czyli nie może samodzielnie zapewnić sobie odpowiedniego wyżywienia, mieszkania, ubrania czy leczenia.
Sytuacja wygląda inaczej przy rozwodzie z orzeczeniem o winie. Jeśli jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozpadu małżeństwa, niewinny może żądać alimentów od byłego partnera, nawet jeśli nie znajduje się w niedostatku, a jedynie gdy rozwód powoduje istotne pogorszenie jego sytuacji materialnej.
Decydując się na rozwód bez orzekania o winie, należy więc rozważyć, czy nie rezygnuje się z potencjalnie korzystniejszych rozwiązań finansowych – zwłaszcza jeśli drugi małżonek mógłby zostać uznany za wyłącznie winnego rozpadu małżeństwa. Jeśli taka sytuacja rzeczywiście zachodzi, mogą Państwo mieć pokusę jak najszybszego zakończenia sprawy. Tymczasem często warto zawalczyć o swoje uzasadnione prawa, by w przyszłości nie żałować, że się tego nie zrobiło.
Kwestia podziału majątku wspólnego jest często jednym z najbardziej skomplikowanych aspektów rozwodu. W przypadku rozwodu na zgodny wniosek, sąd nie rozstrzyga automatycznie o podziale majątku wspólnego małżonków. Mogą oni dokonać podziału majątku wspólnego w drodze umowy, albo wystąpić o to w odrębnym postępowaniu po zakończeniu sprawy rozwodowej.
Szerzej poruszałem te kwestie właśnie w artykule na temat podziału majątku po rozwodzie.
Czas trwania postępowania rozwodowego zależy od wielu czynników, ale rozwód za obopólną zgodą zazwyczaj trwa znacznie krócej. W przypadku, gdy małżonkowie są zgodni co do wszystkich istotnych kwestii (opieka nad dziećmi, alimenty) i przedstawiają zgodne wnioski, sąd może orzec rozwód już na pierwszej rozprawie.
W praktyce, nawet w najbardziej optymalnych warunkach, od złożenia pozwu do uzyskania prawomocnego wyroku rozwodowego czeka się zazwyczaj od 3 do 6 miesięcy. Jest to znacznie krótszy okres niż w przypadku spraw, gdzie sąd musi badać winę małżonków, co może przedłużyć postępowanie nawet do kilku lat.
Proszę również pamiętać, że na długość postępowania wpływa obciążenie sądu sprawami rozwodowymi oraz to, czy strony stawiają się na wyznaczone terminy rozpraw.
Rozwód za porozumieniem stron należy rozważyć szczególnie w sytuacjach, gdy obu osobom zależy na szybkim i możliwie najmniej konfliktowym zakończeniu małżeństwa. Jest to idealne rozwiązanie, gdy jesteście Państwo w stanie porozumieć się co do najważniejszych kwestii, takich jak podział majątku, opieka nad dziećmi czy alimenty.
Szczególnie korzystny jest dla par, które mimo rozpadu związku, zachowały ze sobą poprawne relacje i są w stanie komunikować się bez nadmiernych emocji. Szybki rozwód pozwala obu stronom zamknąć pewien etap życia i rozpocząć nowy, bez wzajemnych pretensji i oskarżeń.
Pamiętajcie jednak Państwo, że nawet w przypadku tego typu rozstania, sąd może odmówić orzeczenia rozwodu, jeśli uzna, że ucierpi na tym dobro wspólnych małoletnich dzieci lub że orzeczenie rozwodu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Oznacza to sytuacje wyjątkowe, gdy rozwód mógłby doprowadzić do rażąco niesprawiedliwych konsekwencji dla jednego z małżonków – na przykład gdy jest on ciężko chory i całkowicie zależny od opieki drugiej strony, a rozwód pozbawiłby go tej opieki i środków do życia.
Rozwód bez przypisywania winy ma wiele zalet w porównaniu z rozwodami, gdzie sąd musi badać winę. Jest szybszy, tańszy, mniej stresujący i pomaga zachować lepsze relacje po rozwodzie – co jest szczególnie ważne, gdy małżonkowie mają wspólne dzieci.
Wybierając rozwód za porozumieniem stron, unika się publicznego roztrząsania intymnych szczegółów swojego życia małżeńskiego przed sądem, co pozwala zachować godność i prywatność w trudnym okresie rozpadu małżeństwa.
Jednak w niektórych sytuacjach, szczególnie gdy jeden z małżonków dopuścił się poważnych przewinień wobec drugiego lub gdy rozwód znacząco pogarsza sytuację materialną niewinnego małżonka, warto rozważyć rozwód z orzekaniem o winie.
Każda sytuacja jest indywidualna, dlatego już na etapie przygotowań warto mieć wsparcie doświadczonego radcy prawnego, który pomoże wybrać najkorzystniejsze rozwiązanie. W Kancelarii Słowik oferuję profesjonalne doradztwo, pisanie pism oraz reprezentację w sprawach rozwodowych.
Jeśli rozważają Państwo rozwód i potrzebują profesjonalnej porady prawnej, zapraszam do kontaktu z kancelarią lub umówienia porady prawnej przez internet. Pomogę Państwu przejść przez ten trudny proces w sposób jak najbardziej korzystny i najmniej stresujący.
